Volkslied

Ter gelegenheid van het nieuwe jaar, is hier een werk waarmee de schilder een nieuwe tijd wilde inluiden. Twee vrouwen bij een piano. De pianospelende vrouw is gekleed in lichte rok en zwarte bloes; de staande vrouw in rode bloes en groene rok lijkt te zingen. Het is een goed gecomponeerd, kundig geschilderd werk in olieverf op doek. Wat is er bijzonder aan?
Het schilderij komt uit een privéverzameling in Bahrein. Het is dus een buitenkansje geweest dat ik het in november 2024 in Arnhem heb kunnen fotograferen. De titel Lied van de revolutie verwijst naar de staatsgreep van (‘Vrije’) officieren die in juli 1952 de Egyptische monarchie (koning Faroek) omver wierpen en een republiek vestigden. Eén van hen was Gamal Abdel Nasser, president van 1956 tot 1970.
De kunstenares Gabzia Sirry (1925-2021) schilderde dit werk heet van de naald, kort na de machtsgreep. Ze was 27 jaar oud. Als oningewijde zie je de symboliek er niet aan af: het is een nationalistisch werk met een uitgesproken optimistische boodschap over het aanbreken van een nieuw, veelbelovend tijdperk. De vrouwen zijn modern, westers gekleed in kleuren die de vlaggen van het ancien régime en de revolutie verbeelden. Op de bladmuziek is één woord leesbaar, Volkslied. Hieruit wordt afgeleid dat Sirry de vrouwen samen het nieuwe volkslied laat componeren.
Sirry was van Turks-aristocratische kom-af en studeerde in Cairo aan het Institut Supérieur des beaux-arts pour jeunes filles; bij de Franse schilder Marcel Gromaire; en behaalde in 1955 in Londen een graad aan de Slade School of Fine Art. Zij bracht het moderne, ‘Westerse’ schilderen naar Egypte en oogstte er succes mee, zowel in Egypte als in het buitenland.
John Löwenhardt
3 januari 2025