Abstractie en ‘eindeloos gefantaseer’
Een mooi werk van een Haagse kunstenaar die in de vergetelheid dreigt te raken en die dat niet verdient. In 1946 kocht het Haagse Gemeentemuseum twee grote abstracte tekeningen van hem, in het voorjaar van 1947 nodigde dat museum hem uit voor een groepsexpositie samen met Piet Ouborg, Willem Hussem en Paul Kromjong. Willem Sandberg, de nieuwe directeur van het Stedelijk Museum Amsterdam was onder de indruk. Op uitnodiging van Sandberg nam hij in 1953-54 met drie werken deel in een tentoonstelling van Nederlandse naoorlogse kunstenaars die zeven staten van de VS aandeed. De naam is Wim Sinemus.
Wim Sinemus werd in februari 1903 geboren in een deftig Amsterdams gezin, zijn ouders dreven een chique modezaak in de Leidsestraat. Vanaf 1922 volgde hij de opleiding teken- en schilderkunst aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag. Hij moest de opleiding onderbreken voor vervangende militaire dienst; Sinemus was antimilitarist en anarcho-socialist maar exposeerde zijn werken al volop. In 1928 sloot hij zijn opleiding af, huwde Riek Brands en vestigde zich met haar in een dorp nabij Parijs.
In Frankrijk leerde Sinemus verschillende technieken aan en profiteerde volop van het kunstenaarsleven in Parijs en later Nice. Hij bewonderde Miró en ontwikkelde zich tot schilder van abstracte werken. In 1936 werd hij lid van de Société des Artistes Indépendants. In 1944 keerde hij met gezin terug naar Nederland en vestigde zich aanvankelijk in Ommen, na de bevrijding in Den Haag.
Sinemus trok op exposities in Den Haag en Amsterdam de aandacht met zijn tekeningen in zwart en rood krijt, met hier en daar een veeg gouacheverf. Hij maakte in deze periode ook geometrisch-abstracte werken en half-figuratieve tekeningen, fantasiefiguren. Hij experimenteerde er op los.
Er was in de naoorlogse jaren een discussie over wat abstract nu eigenlijk betekende, over de mate en de vormen van abstractie, en ook nog over de vraag of deze een diepere inhoud of hogere betekenis moest hebben. Mondriaan bijvoorbeeld dacht dat hij in zijn abstracte werk op zoek was naar een diepere betekenis. Sinemus moest daar niets van hebben. Hij had niet veel op met symboliek of mystiek of ander “eindeloos gefantaseer”. Een man naar mijn hart.
Sinemus ging allerhande materialen gebruiken en maakte veel collages en assemblages. Misschien wel meer dan andere abstracte schilders was hij uitgesproken veelzijdig, hij schroomde niet om tegelijkertijd lyrisch-abstracte en mathematisch-abstracte werken te maken. Wat met mathematische abstractie is bedoeld, is wel duidelijk: hoekig werk, zoals dat van Mondriaan. Het werk dat ik hier toon, dateert uit 1961. Het valt in de categorie lyrische abstractie, waarin ik het woord lyrisch een beetje te hoogdravend vind: hier gaat het eenvoudig om ronde, gebogen in plaats van hoekige lijnen.
John Löwenhardt
30 augustus
Dit is het vijftiende kunstwerk in deze serie. Wij knijpen er nu even tussenuit. Het volgende schilderij ziet u op deze website op 4 oktober 2024… bij leven en welzijn.